جنگی که از دریا به اقتصاد رسید

به گزارش میزنفت، بررسی پوشش رسانه‌های اروپایی نشان می‌دهد برخلاف بخش مهمی از رسانه‌های چینی که بیش از همه به امنیت تأمین انرژی آسیا و میزان عبور نفت از هرمز پرداخته‌اند، در اروپا موضوع فرسایشی‌شدن جنگ و هزینه اقتصادی آن برجستگی بیشتری پیدا کرده است.
 

 جنگ به بازار سوخت رسید

فایننشال‌تایمز در تازه‌ترین پوشش خود از ایران، افزایش قیمت بخشی از بنزین در ایران را به کمبود سوختی مرتبط دانسته که جنگ و محاصره دریایی آمریکا آن را تشدید کرده است.

این روزنامه در گزارش‌های دیگری نیز دور تازه حملات به نفتکش‌ها در هرمز را دنبال کرده و نوشته است تشدید درگیری ایران و آمریکا بار دیگر مهم‌ترین مسیر انتقال انرژی خلیج فارس را در مرکز نگرانی بازار جهانی قرار داده است. 

فایننشال‌تایمز همچنین تأثیر جنگ بر بازار فرآورده‌های نفتی را برجسته کرده است. این روزنامه افزایش شدید قیمت گازوئیل در آمریکا را یکی از پیامدهای اختلال عرضه و تشدید بحران ایران می‌داند؛ موضوعی که می‌تواند موج تازه‌ای از فشارهای تورمی ایجاد کند. 

در واقع، زاویه اقتصادی فایننشال‌تایمز از بحران ایران دیگر فقط به قیمت نفت خام محدود نیست؛ بنزین، گازوئیل، کشتیرانی و تورم اکنون بخشی از یک زنجیره واحد دیده می‌شوند.
 

احتمال یک جنگ شش‌ماهه دیگر

گاردین بیش از بسیاری از رسانه‌های اروپایی بر خطر طولانی‌شدن جنگ تمرکز کرده است. این روزنامه در گزارشی به نقل از لئون پانتا، وزیر دفاع پیشین آمریکا، هشدار داده که درگیری ایران و آمریکا می‌تواند شش ماه دیگر نیز ادامه پیدا کند و به جنگی طولانی تبدیل شود.

گاردین همزمان اظهارات کریس رایت، وزیر انرژی آمریکا را بازتاب داده که از اعلام ایمن‌شدن کامل تنگه هرمز خودداری کرده است. رایت حاضر نشده تضمین کند نفتکش‌ها بدون حفاظت نیروی دریایی آمریکا می‌توانند با امنیت کامل از این آبراه عبور کنند. 

این نکته برای روایت اروپایی اهمیت زیادی دارد؛ زیرا واشنگتن از بازگشت بخشی از جریان نفت به بازار صحبت می‌کند، اما همزمان یکی از مقام‌های ارشد انرژی آمریکا هنوز حاضر نیست هرمز را یک مسیر عادی و امن توصیف کند.
 

تمرکز بر «منطقه محدود» ایران

اشپیگل آلمان نیز تحولات هرمز را در صدر پوشش خود از ایران قرار داده است. این نشریه روز دوشنبه به برنامه تهران برای ایجاد یک منطقه محدود در خارج از تنگه هرمز پرداخته و نوشته است چنین اقدامی می‌تواند وضعیت پرتنش خلیج فارس را بار دیگر با خطر تشدید روبه‌رو کند. 

تمرکز اشپیگل روی این موضوع نشان می‌دهد رسانه‌های آلمانی اکنون نه‌تنها درگیری نظامی، بلکه تلاش ایران برای تعریف قواعد تازه تردد در هرمز را نیز با دقت دنبال می‌کنند. موضوع برای اروپا اهمیت مضاعف دارد؛ زیرا هرگونه تغییر در قواعد عبور کشتی‌ها می‌تواند مستقیماً بر هزینه بیمه، حمل‌ونقل و تأمین انرژی کشورهای اروپایی اثر بگذارد.
 

واقعاً چقدر نفت از هرمز عبور می‌کند؟

دویچه‌وله در روزهای اخیر روی یکی از مهم‌ترین ابهامات بحران تمرکز کرده است: حجم واقعی نفتی که همچنان از هرمز عبور می‌کند. این رسانه آلمانی در گزارشی به تفاوت میان آمارهای اعلام‌شده از سوی دولت آمریکا و داده‌های ردیابی کشتی‌ها پرداخته و این پرسش را مطرح کرده که با وجود شش ماه جنگ و اختلال در تنگه هرمز، چرا قیمت نفت هنوز به سناریوهای بسیار بدبینانه ابتدای جنگ نرسیده است. 

دویچه‌وله همچنین خبر طرح ایران برای اعلام منطقه محدود جدید در اطراف هرمز را بازتاب داده و آن را ادامه تلاش تهران برای حفظ اهرم فشار خود در مهم‌ترین آبراه انرژی جهان دانسته است. 
 

جنگی محدود اما بدون راه خروج

لوموند فرانسه تحلیل متفاوتی از وضعیت ارائه کرده است. این روزنامه در گزارشی درباره ازسرگیری درگیری‌ها در هرمز نوشته است پس از حدود یک ماه آرامش نسبی، حملات آمریکا و پاسخ‌های ایران بار دیگر تنش‌ها را افزایش داده‌اند، اما در حال حاضر هیچ‌یک از دو طرف ظاهراً خواهان بازگشت به یک جنگ تمام‌عیار نیستند. 

لوموند در عین حال هزینه بالای حفظ مسیر کشتیرانی را برای آمریکا برجسته کرده است. طبق این گزارش، نیروهای آمریکایی برای حفاظت از نفتکش‌ها عمدتاً از مسیر جنوبی نزدیکعمان استفاده می‌کنند و مأموریت اسکورت کشتی‌ها به فعالیتی پرهزینه تبدیل شده است.

این روزنامه همچنین نوشته ادامه ناامنی در هرمز باعث شده قیمت نفت برنت همچنان بالاتر از سطح پیش از جنگ باقی بماند و بازار هر حمله تازه را به‌سرعت در قیمت نفت منعکس کند. 

تحلیل لوموند در نهایت به یک بن‌بست می‌رسد: ایران نمی‌خواهد بازشدن عادی هرمز مهم‌ترین ابزار فشار خود را از بین ببرد و آمریکا نیز تلاش می‌کند بدون پذیرش شرایط تهران، مسیر کشتیرانی را باز نگه دارد.
 

هرمز دوباره وارد چرخه حمله و پاسخ شد

یورونیوز بیشتر روی جنبه میدانی تحولات تمرکز کرده است. این رسانه اروپایی گزارش داده ایران اعلام کرده سه نفتکش در مسیرهای غیرمجاز و سه شناور مرتبط با آمریکا را هدف قرار داده است؛ حملاتی که پس از اقدام آمریکا علیه نفتکش‌های ایرانی صورت گرفت.

یورونیوز این تحولات را نشانه ورود هرمز به دور تازه‌ای از حمله، پاسخ و تهدید علیه کشتیرانی تجاری توصیف کرده است. 
در گزارش این رسانه همچنین تأکید شده که باوجود تلاش نیروی دریایی آمریکا برای هدایت کشتی‌ها از مسیرهای مشخص، سطح کلی تردد در تنگه همچنان پایین مانده است.
 

هرمز اهرم اصلی فشار تهران

ال‌پائیس اسپانیا نیز در پوشش حملات اخیر آمریکا به نفتکش‌های ایرانی، جایگاه هرمز را فراتر از یک مسیر کشتیرانی دیده است. این روزنامه نوشته تنگه هرمز به اصلی‌ترین اهرم فشار تهران تبدیل شده، زیرا ایران توانسته بخش بزرگی از صادرات نفت خلیج فارس را مختل کند و واشنگتن ناچار شده برای عبور کشتی‌ها مسیرهایی نزدیک ساحل عمان ایجاد و حفاظت کند. 

اما نگرانی اسپانیا فقط به نفت محدود نیست. ال‌پائیس در گزارشی اقتصادی نوشته افزایش قیمت انرژی در نتیجه ادامه بحران ایران، دولت اسپانیا را برای بازگرداندن یا تمدید برخی تدابیر حمایتی تحت فشار قرار داده است. ذخایر گاز اروپا نیز در آستانه فصل سرد در سطحی پایین قرار گرفته و افزایش قیمت گاز، نگرانی درباره هزینه زمستان را بیشتر کرده است. 

این روزنامه همچنین گزارش کرده تغییر جریان گاز در پی بحران هرمز باعث شده اسپانیا خرید گاز روسیه را افزایش دهد؛ آن هم در شرایطی که اروپا قصد دارد وابستگی خود به انرژی روسیه را کاهش دهد. 
 

زاویه تازه رسانه‌های اقتصادی اسپانیا

روزنامه اقتصادی «سینکو دیاس» امروز از زاویه دیگری به بحران پرداخته و نوشته بسته‌ماندن هرمز و جهش کرایه حمل، رقابت شدیدی را برای خرید نفتکش ایجاد کرده است.

طبق این گزارش، نفتکش‌های بزرگ دست‌دوم در برخی موارد حتی تا ۴۰ درصد گران‌تر از کشتی نو معامله می‌شوند؛ زیرا ساخت کشتی تازه زمان می‌برد و شرکت‌ها و دولت‌ها به ظرفیت حمل فوری نیاز دارند. قیمت برخی نفتکش‌های بسیار بزرگ دست‌دوم نیز به حدود ۱۸۲ میلیون دلار رسیده است. 

همین رسانه امروز افزایش نفت برنت به حدود ۹۷ دلار و رشد قیمت گاز اروپا را نیز در کنار فشار بر بورس‌های اروپایی قرار داده است. این زاویه نشان می‌دهد بحران هرمز اکنون خودِ نفتکش را نیز به یک دارایی راهبردی تبدیل کرده است.
 

برندگان جنگ در بازار نفت

لارپوبلیکا ایتالیا زاویه‌ای متفاوت انتخاب کرده و به برندگان اقتصادی بحران هرمز پرداخته است. این روزنامه نوشته جهش قیمت نفت و نوسان شدید بازار ناشی از جنگ ایران و آمریکا، برای معامله‌گران بزرگ جهانی مواد خام فرصت‌های سودآوری قابل‌توجهی ایجاد کرده است.

لارپوبلیکا از شرکت‌های بزرگ تجارت نفت و مواد خام نام برده و نوشته افزایش نوسانات بازار به سود این بازیگران تمام شده است.  این تصویر با روایت غالب رسانه‌های اروپایی همخوانی دارد: بحران هرمز برای مصرف‌کنندگان و بسیاری از اقتصادها هزینه دارد، اما در سوی دیگر بازار گروه‌هایی نیز از افزایش قیمت و نوسانات شدید سود می‌برند.

منابع: فایننشال‌تایمز،
گاردین،
اشپیگل،
دویچه‌وله،
لوموند،
یورونیوز،
ال‌پائیس،
سینکو دیاس و لارپوبلیکا.

سه شنبه ۱۷ شهريور ۱۴۰۵ ساعت ۱۳:۱۱