صادرات گاز یا تأمین نیازهای داخلی؟
استرالیا در دو راهی گازی
میز نفت - کمبود گاز، محدودیت خطوط لوله و مقررات دستوپاگیر، قدرتی را که روزی سلطان بلامنازع بازار گاز طبیعی مایعشده جهان بود، به جایی رسانده که برای تأمین نیاز خود به فکر واردات افتاده است
به گزارش میز نفت، استرالیا سومین صادرکننده گاز طبیعی در جهان است! تیتری که تا چند سال پیش بسیاری از مراکز و مؤسسات تحقیقاتی در زمینه انرژی از آن در آمارها و گزارشهای گازی خود استفاده میکردند. گزارشها عموماً حکایت از رشد و تولید گاز استرالیا داشت و بیانگر موفقیتهای سیاستهای گازی این کشور بود. اما پایههای آن موفقیت در حال ترکخوردن است.
شروع به کار «پروژه باروسا» در سپتامبر ۲۰۲۵ که برای تأمین خوراک کارخانه گاز مایع داروین طراحی شده بود، و نیز کشف گاز تازه توسط شرکت «کاناکوفیلیپس» در حوزه اتوی در نوامبر ۲۰۲۵ خبر خوشایندی هستند؛ اما این اتفاقات در برابر ناترازی و عدم تعادل گازی در استرالیا ناچیز هستند.
یکی از مصائب و مشکلات اساسی که صنعت گاز استرالیا با آن دستوپنجه نرم میکند این است که غالب گاز در مناطق غربی استرالیا و کوئینزلند تولید میشود که از عمده بافت جمعیتی و صنایع بزرگ بهدور است.
این میزان گاز تولید شده به کارخانههای گاز مایع برای صادرات انتقال پیدا میکند که نمیتواند پاسخگوی نیاز خانگی و صنایع استرالیا در شرق باشد.
علاوه بر این، روند اکتشاف و توسعه میادین جدید گاز بهشدت کاهشیافته است. پس از سال ۲۰۱۵، حفاریهای دریایی کاهش یافته و تقریباً فقط در غرب و شمال غرب کشور متمرکز شده یعنی همان مناطقی که برای صادرات مناسب هستند، نه تأمین بازار داخلی. این یعنی تولید گاز طبیعی استرالیا که در بازه سالهای ۲۰۱۵ الی ۲۰۲۱ جهش بیسابقهای داشته است، طی چهار سال خیر هیچ تغییری نداشته است.
در مناطق شرقی استرالیا بهویژه مناطق جنوب شرقی همواره نیاز و تقاضا برای گاز خانگی و صنعتی شیب تندی داشته و تأمین با سختی و مشقت فراوانی روبهرو است. وقتی قراردادهای بلندمدت ارزان بین ۲۰۱۶ تا ۲۰۱۹ به پایان رسید، قیمت گاز برای مصارف خانگی و صنعتی بهشدت افزایش یافت و گاز در این مناطق دیگر بهمثابه کالای ارزان داخلی نبود؛ بلکه مثل کالایی وارداتی با قیمت تحتتأثیر بازار جهانی قیمتگذاری میشد.
در زمستانها، شبکه خطوط انتقال گاز ظرفیت لازم برای پاسخگویی به مصرف اوج را ندارد، در نتیجه کمبود گاز و جهش قیمت رخ میدهد که منجر به نارضایتیهای شدید برای مردم و صنعتگران در این کشور شده است.
در کنار این مسائل، موانع قانونی و مخالفت محیط زیستی در ایالتهایی مثل نیو ساوت ولز و ویکتوریا مانع اجرای پروژههای جدید تأمین گاز داخلی شدهاند. نمونهاش پروژه توسعه گاز در مناطق زغالی که میتوانست بخش بزرگی از نیاز نیو ساوت ولز را تأمین کند ۱۰ سال معطل اعتراضات، فرایندهای حقوقی و فشار سیاسی بود.
استرالیا در یک موقعیت دشوار قرار دارد؛ از یک سو بهعنوان یک تأمینکننده کلیدی انرژی برای جهان عمل میکند و از سوی دیگر باید اطمینان حاصل کند که شهروندان و صنایع داخلی آن به انرژی قابلاعتماد و مقرونبهصرفه دسترسی دارند. نحوه مدیریت این تعادل، تأثیر قابلتوجهی بر اقتصاد و امنیت انرژی این کشور در سالهای آینده خواهد داشت.
در کنار همه این چالشهای داخلی و نارضایتیهایی که بین مردم و صنعتگران، استرالیا در عرصه جهانی نیز تحتفشار است. زیرا رقابت فزاینده از سوی صادرکنندگان دیگر گاز مایع مانند ایالات متحده و قطر وجود دارد و تلاشهای جهانی برای کاهش وابستگی به سوختهای فسیلی، آینده صنعت صادرات گاز این کشور را با عدم قطعیت مواجه کرده است.
شروع به کار «پروژه باروسا» در سپتامبر ۲۰۲۵ که برای تأمین خوراک کارخانه گاز مایع داروین طراحی شده بود، و نیز کشف گاز تازه توسط شرکت «کاناکوفیلیپس» در حوزه اتوی در نوامبر ۲۰۲۵ خبر خوشایندی هستند؛ اما این اتفاقات در برابر ناترازی و عدم تعادل گازی در استرالیا ناچیز هستند.
گاز در غرب تولید میشود، اما مصرف در شرق است
یکی از مصائب و مشکلات اساسی که صنعت گاز استرالیا با آن دستوپنجه نرم میکند این است که غالب گاز در مناطق غربی استرالیا و کوئینزلند تولید میشود که از عمده بافت جمعیتی و صنایع بزرگ بهدور است.
این میزان گاز تولید شده به کارخانههای گاز مایع برای صادرات انتقال پیدا میکند که نمیتواند پاسخگوی نیاز خانگی و صنایع استرالیا در شرق باشد.
علاوه بر این، روند اکتشاف و توسعه میادین جدید گاز بهشدت کاهشیافته است. پس از سال ۲۰۱۵، حفاریهای دریایی کاهش یافته و تقریباً فقط در غرب و شمال غرب کشور متمرکز شده یعنی همان مناطقی که برای صادرات مناسب هستند، نه تأمین بازار داخلی. این یعنی تولید گاز طبیعی استرالیا که در بازه سالهای ۲۰۱۵ الی ۲۰۲۱ جهش بیسابقهای داشته است، طی چهار سال خیر هیچ تغییری نداشته است.
در مناطق شرقی استرالیا بهویژه مناطق جنوب شرقی همواره نیاز و تقاضا برای گاز خانگی و صنعتی شیب تندی داشته و تأمین با سختی و مشقت فراوانی روبهرو است. وقتی قراردادهای بلندمدت ارزان بین ۲۰۱۶ تا ۲۰۱۹ به پایان رسید، قیمت گاز برای مصارف خانگی و صنعتی بهشدت افزایش یافت و گاز در این مناطق دیگر بهمثابه کالای ارزان داخلی نبود؛ بلکه مثل کالایی وارداتی با قیمت تحتتأثیر بازار جهانی قیمتگذاری میشد.
مخالفتهای محیطزیستی، پروژههای داخلی را بلوکه کرده است
در زمستانها، شبکه خطوط انتقال گاز ظرفیت لازم برای پاسخگویی به مصرف اوج را ندارد، در نتیجه کمبود گاز و جهش قیمت رخ میدهد که منجر به نارضایتیهای شدید برای مردم و صنعتگران در این کشور شده است.
در کنار این مسائل، موانع قانونی و مخالفت محیط زیستی در ایالتهایی مثل نیو ساوت ولز و ویکتوریا مانع اجرای پروژههای جدید تأمین گاز داخلی شدهاند. نمونهاش پروژه توسعه گاز در مناطق زغالی که میتوانست بخش بزرگی از نیاز نیو ساوت ولز را تأمین کند ۱۰ سال معطل اعتراضات، فرایندهای حقوقی و فشار سیاسی بود.
استرالیا در یک موقعیت دشوار
استرالیا در یک موقعیت دشوار قرار دارد؛ از یک سو بهعنوان یک تأمینکننده کلیدی انرژی برای جهان عمل میکند و از سوی دیگر باید اطمینان حاصل کند که شهروندان و صنایع داخلی آن به انرژی قابلاعتماد و مقرونبهصرفه دسترسی دارند. نحوه مدیریت این تعادل، تأثیر قابلتوجهی بر اقتصاد و امنیت انرژی این کشور در سالهای آینده خواهد داشت.
در کنار همه این چالشهای داخلی و نارضایتیهایی که بین مردم و صنعتگران، استرالیا در عرصه جهانی نیز تحتفشار است. زیرا رقابت فزاینده از سوی صادرکنندگان دیگر گاز مایع مانند ایالات متحده و قطر وجود دارد و تلاشهای جهانی برای کاهش وابستگی به سوختهای فسیلی، آینده صنعت صادرات گاز این کشور را با عدم قطعیت مواجه کرده است.
سه شنبه ۱۱ آذر ۱۴۰۴ ساعت ۱۲:۰۵
کد مطلب: 46030
