به گزارش میز نفت، این مقاله به معرفی پنج شرکت نفتی تأثیرگذار میپردازد که در عرف بازار «غول نفتی» محسوب نمیشوند، اما قدرت قابلتوجهی در صنعت انرژی و ژئوپلیتیک جهانی دارند.
این شرکتها، شامل نهادهای دولتی و شرکتهای خصوصی، از طریق عملیات و اقدامات استراتژیک خود، جریانهای انرژی، اتحادهای منطقهای و تجارت جهانی را شکل میدهند.
به این مثالها توجه نمایید: گسترش دامنه فعالیت ONGC هند به حوزه پالایش، باقی ماندن Pemex مکزیک به عنوان یک شركت در كلاس جهانی با وجود بدهی مالی هنگفت، لوک اویل روسیه در حال عبور از تحریمها، نفوذ Talos Energy ایالات متحده/مکزیک بر داراییهای فرامرزی و فعالیت Sonatrach الجزایر به عنوان یک تأمینکننده کلیدی گاز به اروپا.
وقتی مردم در مورد شرکتهای بزرگ نفتی صحبت میکنند، همیشه نامهای یکسانی مطرح میشوند - اکسون، شورون، شل و آرامکو. اما ژئوپلیتیک و مسایل بازار پرتلاطم نفت صرفاً بر اساس شناخت برند نیست. یک گروه کامل از بازیگران میانرده و شرکتهای نفتی دولتی وجود دارند که در سایه شرکتهای بزرگ نفتی فعالیت می كنند و بیسروصدا جریانهای انرژی، اتحادهای منطقهای و حتی تجارت جهانی را شکل میدهند.
در ادامه 5 شرکت نفتی که بسیار فراتر از ظرفیت خود عمل میکنند و اینکه چرا باید به نقش آفرینی آنها توجه کنید، آورده شده است.
ONGC هند؛ قهرمان ملی هند با جاهطلبی در زمینه پالایش
شرکت نفت و گاز طبیعی هند (ONGC) نام آشنایی در خارج از هند نیست، اما باید آن را شناخت. به عنوان بزرگترین شرکت اکتشاف نفت و گاز این کشور، در حال حاضر یک بازیگر اصلی در بازار انرژی با سریعترین رشد در قاره آسیا است. و از تمركز فعالیت در حوزه بالادستی راضی نیست.
در هفته كنونی،ONGC تأیید کرد که در حال انجام یک مطالعه پیشامکانسنجی برای ساخت یک پالایشگاه جدید در جامنگر ایالت گجرات است که میتواند 200 هزار تا 240 هزار بشکه در روز را فرآوری کند. این یک بازی مستقیم در حوزهای است که قبلاً تحت سلطه غول پالایشی Reliance Industries این كشور بوده است.
این اقدام نشاندهنده جاهطلبی ONGC برای تصاحب قلمرو پاییندستی و تثبیت نقش خود در بازار است، چرا كه براساس گزارش اوپك، هند آماده میشود تا به بزرگترین محرک رشد تقاضای نفت در جهان تا سال 2050 میلادی تبدیل شود.
هند در افق میان مدت قصد ندارد از سوختهای فسیلی فاصله بگیرد. در واقع، این کشور قصد دارد حضور پالایشگاهی خود را گسترش دهد تا به یک قطب منطقهای تبدیل شود. بدین ترتیب نه تنها به طبقه متوسط رو به رشد خود، بلکه به همسایگان تشنه سوخت نیز فرآورده صادر كند.
با توجه به اینکه شرکت نفت و گاز هند (ONGC) اکنون به ادغام عمودی چشم دوخته است، واضح است که این شرکت چیزی بیش از یک شرکت ملی نفت است. این یک نیروی نوظهور با نفوذ ژئوپلیتیکی و جاهطلبیهایی است که بسیار فراتر از شبه قاره هند گسترش مییابد.
پمکس (مکزیک)؛ بدهی سنگین، وابستگی های سیاسی
شرکت پترولئوس مکزیکانوس، که بیشتر با نام پمکس شناخته میشود، یك بدهكار بزرگ است، اما هنوز آن را نادیده نگیرید. پمکس با وجود از دست دادن ۲ میلیارد دلار در سه ماهه اول و ۹.۱ میلیارد دلار در سه ماهه قبل از آن، هنوز کلید یکی از بزرگترین ذخایر نیمکره غربی را در دست دارد. و آنچه انجام میدهد برای بازار جهانی اهمیت دارد.
در سال جاری، پمکس اعلام کرده است که قصد دارد ۳۰۰۰ شغل را کاهش دهد، ساختار سازمانی خود را تغییر داده و هزاران چاه غیرفعال را بازگشایی کند تا روند کاهش تولید یک دههای را معکوس کند.
با کاهش تولید به ۱.۵۸ میلیون بشکه در روز - تقریباً ۱۰ درصد کمتر از سال گذشته - هر بشکه اضافی که پمکس میتواند از میادین قدیمی خود استخراج کند، در بازاری که با علاقه فزایندهای به دنبال عرضه آمریکای لاتین است، معنادار است.
پمکس، با وجود همه هرج و مرج مالیاش، همچنان سنگ بنای استراتژی ملیگرایانه انرژی مکزیک و یک عامل تعیینکننده در ژئوپلیتیک نفت است. همچنین یکی از چند شرکتهای ملی نفت دنیا است که ضررهای مالی خود را از طریق کمکهای فدرال به جای خصوصیسازی جبران میکند، به این معنی که سیاست بیش از قیمت، رفتار آن را هدایت میکند. این امر به پمکس نقشی منحصر به فرد و متغیر در صحنه جهانی میدهد.
لوک اویل (روسیه)؛ فعال با دور زدن تحریمها
در حالی که روسنفت بیشتر توجهات ژئوپلیتیکی را به خود جلب کرده است، لوک اویل همچنان بزرگترین شرکت نفتی خصوصی روسیه و پیشرو در نفوذ آرام است. با وجود اینکه این شركت توسط غرب تحریم نشده بود، بازوی تجاری لوک اویل، لیتاسکو، پس از حمله به اوکراین عملاً فلج شد و توسط بانکها و بیمهگران که از ریسک اعتبار وحشت داشتند، منزوی شد.
اکنون در سال 2025، لیتاسکو در حال بازگشت به صحنه است - از شرکت مادر روسی خود فاصله میگیرد، متعهد میشود از محمولههای روسی اجتناب کرده و تجارت را در سراسر قاره آمریکا از سر بگیرد.
این شرکت در حال حاضر 2 میلیارد دلار خطوط اعتباری جدید دریافت کرده است که به آن امکان میدهد عملیاتی را که به مدت دو سال غیرفعال بود، از سر بگیرد.
در همین حال، شایعات مربوط به ادغام بزرگ به رهبری روسنفت در پاییز گذشته از بین رفت و هر دو شرکت هرگونه مذاکرهای را انکار کردند - اگرچه این واقعیت که بازار این ایده را جدی گرفت، گویای حرف های زیادی است. حملات پهپادی به تأسیسات پالایشگاهی روسیه را هم که اضافه کنید، توانایی لوک اویل برای ادامه فعالیت و حضور در بازارهای غربی، این شرکت را به یک اقدام ژئوپلیتیکیِ حساس تبدیل میکند - و اقدامی که بیش از هر زمان دیگری اهمیت دارد.
تالوس انرژی؛ بازیگر قدرت سیاسی در خلیج فارس
تالوس در مقایسه با غول های نفتی، یك شركت کوچک است، اما ردپای آن در یکی از حساسترین داراییهای ژئوپلیتیکی خلیج مكزیك دیده میشود: میدان نفتی زاما، یک میدان نفتی میلیارد بشکهای که در آبهای ایالات متحده و مکزیک قرار دارد. پس از سالها نبرد حقوقی، تالوس توسط پمکس به عنوان اپراتور کنار گذاشته شد - اما هنوز ۱۷.۴٪ سهام و جایگاهی در میز مذاکره از طریق شرکت تابعه مکزیکی خود، تالوس مکزیک، دارد.
در همین حال، این شرکت از طریق مشارکتهای جذب کربن و خریدهای میاندستی، در حال گسترش دامنه فعالیت خود است و آن را به یک بازیگر رو به رشد در لجستیک انرژی فرامرزی تبدیل میکند. تالوس ممکن است بزرگ نباشد، اما میداند چگونه در جایی که اهمیت دارد، ظاهر شود.
سوناتراک (الجزایر)؛ خط نجات آرام گاز اروپا
وقتی روسیه با آغاز جنگ در اوكراین، شیرهای نفت را بست، اروپا به الجزایر روی آورد - و سوناتراک به كمك قاره سبز آمد. این شرکت دولتی صادرات به ایتالیا و اسپانیا را افزایش داد، قیمتها را بالا برد و قراردادهای زیرساختی جدیدی را امضا کرد، در حالی که بروکسل برای واردات ال ان جی تلاش میکرد.
سوناتراک با نگاه به توسعه کشورهای جنوب صحرای آفریقا و تسلط كامل بر مسیرهای عرضه شمال آفریقا، اکنون بیش از هر زمان دیگری در دهههای گذشته بر ترکیب سبد انرژی اروپا تسلط دارد. در جهانی که تولیدکنندگان تأثیرگذار اندك هستند، سوناتراک ناگهان نقش آفرینی اثربخش شده است.
ظهور بازیگران جدید در بازار دنیا
این پنج شركت، تیتر خبرها یا درخواستهای سهامداران را دریافت نمیکنند، اما بازارها را تغییر میدهند، سیاستها را شكل داده و بیسروصدا جریانهای انرژی جهانی را تغییر میدهند. چه یک دایناسور بدهکار باشد که چاههای باستانی را بازگشایی میکند، چه یک شرکت خصوصی روسی که تحریمها را دور میزند، یا یک بازیگر متوسط خلیج مكزیك که درگیر ترسیم مرزهای بینالمللی شده است،
همه آنها یک نکته را ثابت میکنند: نفوذ در دنیای نفت وابسته به اندازه شركت نیست، به اهرم فشار بستگی دارد. چه به بشکهها، مرزها یا ترازنامهها نگاه کنید، اینها نامهایی هستند که اهمیت دارند.
نویسنده: جولیان گایگر
مترجم: محسن داوری
منبع: www.Oilprice.comدوشنبه ۶ مرداد ۱۴۰۴ ساعت ۰۷:۱۸