به گزارش
میز نفت، اوپاداسیتینیب (Upadacitinib) پیشتر عمدتاً برای درمان بیماریهایی مانند آرتریت روماتوئید یا روماتیسم مفصلی استفاده میشد، اما نتایج مطالعات جدید نشان میدهد این دارو میتواند در درمان آلوپسی آرهآتا یا طاسی سکهای نیز مؤثر باشد.
آلوپسی آرهآتا یک بیماری خودایمنی است که در آن سیستم ایمنی به اشتباه به فولیکولهای مو حمله میکند و باعث ریزش مو به شکل لکههای گرد و مشخص میشود. این بیماری ممکن است علاوه بر ظاهر فرد، بر اعتمادبهنفس و کیفیت زندگی او نیز تأثیر بگذارد.
نتایج کارآزمایی روی ۱۳۹۹ بیمار
دو کارآزمایی بالینی فاز ۳ با مشارکت یک هزار و ۳۹۹ بیمار مبتلا به آلوپسی شدید انجام شد. شرکتکنندگان نوجوانان ۱۲ تا ۱۷ ساله و بزرگسالان تا ۶۴ سال را شامل میشدند و دستکم نیمی از موهای سر خود را از دست داده بودند.
نتایج پس از ۲۴ هفته مصرف روزانه دارو نشان داد:
در گروه دریافتکننده ۱۵ میلیگرم اوپاداسیتینیب، حدود ۴۷ درصد بیماران حداقل ۸۰ درصد موهای ازدسترفته خود را به دست آوردند.
در گروه دریافتکننده ۳۰ میلیگرم، این میزان به بیش از ۵۴ درصد رسید.
در گروه دارونما، تنها حدود ۲ درصد بیماران به چنین سطحی از رویش مو دست یافتند.
این نتایج نشان میدهد تفاوت میان مصرف دارو و دارونما قابل توجه بوده است.
رویش ابرو و مژه نیز گزارش شد
اثرات درمان تنها به موهای سر محدود نماند. در جریان مطالعات، برخی بیماران رویش مجدد ابرو و مژه را نیز تجربه کردند و بهبود وضعیت عاطفی و اجتماعی خود را گزارش دادند.
اهمیت این موضوع از آن جهت است که طاسی سکهای در موارد شدید میتواند بخش بزرگی از موهای سر و حتی موهای سایر قسمتهای بدن را تحت تأثیر قرار دهد.
اوپاداسیتینیب چگونه عمل میکند؟
اوپاداسیتینیب در گروه داروهای مهارکننده JAK قرار دارد. این داروها با مهار مسیرهای جانوس کیناز که در فرآیندهای التهابی و فعالیت سیستم ایمنی نقش دارند، میتوانند شدت حمله سیستم ایمنی به فولیکولهای مو را کاهش دهند.
به این ترتیب، شرایط برای بازگشت فعالیت فولیکولها و رشد دوباره مو فراهم میشود.
عوارض جانبی دارو چه بود؟
در این مطالعات، برخی عوارض جانبی مانند آکنه، علائم سرماخوردگی، گلودرد و عفونتهای دستگاه تنفسی فوقانی گزارش شد.
با این حال، گزارش مطالعه نشان میدهد عوارض جانبی جدی در میان شرکتکنندگان نادر بوده است. با توجه به ماهیت دارو و اثر آن بر سیستم ایمنی، مصرف اوپاداسیتینیب باید صرفاً تحت نظر پزشک و بر اساس تشخیص و شرایط فردی بیمار انجام شود.
امید تازه برای درمان طاسی سکهای
نتایج این دو مطالعه میتواند چشمانداز درمان آلوپسی آرهآتا را تغییر دهد؛ بهویژه برای بیمارانی که با انواع شدید این بیماری زندگی میکنند و گزینههای درمانی مؤثر محدودی در اختیار دارند.
با این حال، نتایج یک کارآزمایی به معنای مناسب بودن دارو برای همه بیماران نیست و انتخاب درمان باید بر اساس وضعیت بیمار، سابقه پزشکی، خطرات احتمالی و نظر پزشک متخصص انجام شود.
ورود داروهای هدفمند مانند مهارکنندههای JAK به درمان بیماریهای خودایمنی، مسیر تازهای را برای کنترل بیماریهایی مانند طاسی سکهای ایجاد کرده است. نتایج این مطالعات بهویژه از آن جهت اهمیت دارد که اثربخشی دارو در یک جمعیت بزرگ و در قالب کارآزماییهای فاز ۳ بررسی شده است.